|
þorgeir
þorgeirson
sýnataka
af samfélagi
skoðun
á lögbrotum ríkisvaldsins og kjörum lífeyrisþega
©
2000 leshús
ummæli: hárbeitt umfjöllun sem fólk ætti að gefa sér tíma til að lesa hj
á strik.is
|
greinargerð
til landlæknis (28.03.2000)
svar
frá landlækni (barst 27.07.2000)
svar til landlæknis (01.08.2000) ýmis
fylgiskjöl:
bréf
til yfirboðara (22.11.1999)
bréf til framkvæmdastjóra (08.12.1999) átta spurningar að skilnaði (20.05.2000) greinargerð með afriti af purningum til ýmissa stjórnvalda (20.05.2000) umsvifalaust svar frá stofnuninni (25.05.2000) svo mörg voru herrans orð athugasemd analfabetismus regalis niðurstaða skilaboð frá umboðsmanni alþingis (15.08.2000) og svar við þeim (25.09.2000) sjá líka: 01 05 2000 |
|
|
"Dr.
Leo Alexander, vel þekktur geðsjúkdómafræðingur,
var formaður bandarísku læknanefndarinnar við stríðsglæparéttarhöld,
sem haldin voru í Nürnberg
eftir síðari heimstyrjöldina. Honum féllust alveg
hendur gagnvart þessari spurningu: Hvernig
gat staðið á því að læknastétt
Þýskalands hafði reynst
ófær um að veita nasistunum virka
andstöðu? Hvergi fann hann neinar
heimildir um þetta atriði og neyddist því
til að snúa könnuninni upp í rannsókn á
aðdraganda þess, hvernig þýska læknastéttin
hafði smám saman orðið fullkomlega
undirgefin stjórnarstefnu Hitlers. Niðurstaða dr. Alexanders
og starfssystkyna hans varð á endanum sú,
að Helförin mundi hafa átt
rót í hægfaraviðhorfsbreytingu lækna, sem
smám saman tóku að sætta sig við
þá stefnu ríkisstjórnarinnar að meta
fólk eftir því hvern kostnað
eða ágóða ríkið hefði af tilveru
þess".
úr grein eftir Dorothy Guellec fréttaritara
Líka viðhorf jafnaðarmanna. Jafnaðarmenn áttu á sínum tíma upptökin að því, sem bæði var og hét almannatryggingakerfi okkar. En jafnaðarmannaforingjar tóku að linast, slappast og bila. Fyrir um það bil aldarfjórðungi. Menn eins og Karl Steinar Guðnason, Jón Sæmunur Sigurjónasson og Helgi Seljan duttu út af þingi - og þá kom í ljós að þyngdarlögmál Newtons gilti ekki í pólitík því foringjarnir duttu upp á við. Karl Steinar og Jón Sæmundur upp í ráðuneytin þar sem þeir fengu feitar stöður við það að útrýma almanntryggingakerfinu. Helgi Seljan upp í framkvæmdarstjórastöðu hjá Öryrkjabandalaginu. Það er gömul saga að trúskiptingar verða heittrúaðir. Þannig hefur það reynst sterkur leikur að fela einmitt þessum mönnum að útrýma árangrinum af baráttunni, sem gölmu kratarnir háðu til sigurs um velferðarkerfið á sínum tíma. Sé stefna þessara kóna, sem nú sitja í hálaunastöðum við það að úthluta “lítilagnanum” viðurværi, þá kemur vitaskuld í ljós að þeir tala bara um peninga. Leigupennum kerfisins er fyrirskipað að kalla aðferðir þeirra íslensku leiðina. "Smám saman tóku þeir að sætta sig við þá stefnu ríkisstjórnarinnar að meta fólk eftir því hvern kostnað eða ágóða ríkið hefði af tilveru þess", eins og doktor Alexander og starfslið hans orðaði þetta. Þannig verða jafnaðarmenn að þjóðernisjafnaðarmönnum, án þess að taka einu sinni eftir því sjálfir. Helgi Seljan situr annars vegar. Hinu megin borðsins sitja þeir Karl Steinar og Jón Sæmundur. Allir jafn tárklökkir og hrærðir. Allir á háum og síhækkandi launum við það að lækka kostnað þjóðarbúsins af öryrkjum og ellilífeyrisþegum Enda þjóðin að öðru leyti komin í þær álnir, að geta leyft sér nísku við niðursetninga sína. Frjáls af úreltum mannúðarsjónarmiðum gömlu kratanna. Þannig var líka ástatt með þýsku þjóðina seint á fjórða áratugnum, þegar atvinnuleysinu hafði veririð útrýmt þar í landi með stóraukinni framleiðslu hergagna, byggingu nútíma vegakerfis og útrýmingabúða handa óæskilegum einstaklingum. Nú er engum bannað að vinna gegn velefrðarríkinu, heldur ekki jafnaðarmönnum. Það er á hinn bóginn bannað að brjóta grundvallarreglu stjórnarskrárinnar um jafnræði þegnanna. Ráðamönnum er líka skylt að efla fjálsa umræðu um mál, sem þá og undirmenn þeirra varðar. Þess vegna er það illa líðandi að horfa upp á valdamenn, einkum gamla krataforingja, brjóta stjórnarskrá til þess eins að rústa velferðarríkið og neita síðan undirmönnum sínum um þann ófrávíkjanlega rétt að ræða fram komna gagnrýni á dagleg störf þeirra, sem bitna þó á þúsundum manna. Þetta tvennt fer á skjön við góða lýðræðislega siði. Það er hvorutveggja eftir kokkabókum vonds gerræðis. Það er hreinræktaður fasismi. Í því liggur háskinn af þessum mönnum. Sá sem furðar sig á tóni þessarar ræðu ætti að kynna sér skjölin hér á eftir |
|
greinargerð
til landlæknis
um vandamál
í skiptum öryrkja við tryggingastofnun
Reykjavík
28.03.2000
Í
októberbyrjun 1999 var ég úrskurðaður 75%
varanlegur öryrki og fór þá á framfæri
almannatrygginga.
Það
eru að vísu bág kjör að sæta, en yfir
þeim mundi ég þó aldrei kvarta, ef einhver gæti
fullvissað mig um það, að tryggingastofnun og ráðuneyti
hefðu ákvarðað lífsviðurværi mitt í
fullu samræmi við lýðræðislega reglu og
löggjöf. Réttarstaða öryrkja og ellilífeyrisþega,
sem engan formlegan rétt hafa til neins konar þáttöku
í því að móta lífskjör sín,
minnir að sumu leyti á stöðu indverskra stéttleysingja.
Enda hefur valdamiklum uppskafningum hér leyfst að víkja
að forystu þessara hópa orðaleppum, sem það
sama fólk aldrei mundi viðhafa um neinn verkalýðsleiðtoga.
Almennur talsmáti er líka að nefna okkur öryrkjana
lítilmagna eða smælingja. Það orðalag ber
sterkan keim af aðskilnaðarstefnuhugsunarhætti (apartheid
mentality). Án þess að vera neitt að afsaka slíkan
hugsunarhátt við lok tuttugustu aldar má vel minna á
það að fullburða lýðræðisleg stjórnarskrá
er ekki nema 5 ára gömul hérlendis (frá 1995).
Og valdamenn hafa enn ekki lært að hugsa eftir þeim nótum,
sem þar eru slegnar. Opinská, heðarleg umræða
um þessi mál er því brýn lýðræðisleg
nauðsyn og skylda allra, sem hlut eiga að máli.
Það
er mikið áfall að fá úrskurð tryggingarlækna
um varanlega 75% örorku. Væri mannúð grunntónninn
í viðmóti Tryggingastofnunar ríkisins mundi hún
bjóða sérhæfða áfallahjálp í
slíku tilfelli.Einnig samráð um endurskipulagningu fjármála
örorkuþegans. Hvorugt þetta var mér þó
boðið. Áður en mér hafði tekist að vinna
úr fyrsta áfallinu fóru mér að berast greiðslur,
samkvæmt einhliða ákvörðun starfsmanna TR, mánaðarlega,
að upphæð rösklega 10.000 krónur. Það
tók mig þrjá mánuði að vinna mig hjálparlaust
út úr áfallinu. Þegar ég skoðaði
forsendur greiðslunnar til mín kom í ljós að
starfsfólk TR hafði farið inn á gagnagrunn skattstjóra
um framtöl mín og eiginkonu minnar og túlkað þær
tölur, sem þá fundust, að geðþótta
sínum - án minnsta samráðs við mig eða
konuna - rétt eins og við hefðum bæði verið
svipt sjálfræði. Enginn slíkur löggerningur
hafði þó farið fram. Eftir að ég endurskoðaði
stöðu mína og flutti skattkortið mitt til TR (sem hvorutveggja
hefði þurft að gera strax 01.09.) hækkaði mánaðargreiðslan
til mín um 200%. Hún er nú kr. 30.125,-. Það
tel ég enn vera kr. 18.128,- lægra en mér ber í
samræmi við persónuréttindi mín samkvæmt
sjúklingalögum. Strax 22.11.1999 ritaði ég forstjóra
TR og skrifstofustjóra lífeyristryggingasviðs bréf
um þetta efni. Eftir margfaldan yfirlestur og ráðgjöf
sérfræðinga í þrjá mánuði
sé eg ekki ástæðu til að draga neitt af þeim
texta til baka Þann 08.12.1999 ritaði ég framkvæmdastjóra
tryggingasviðs ábendingu um skyldur hans við starfsfólkið;
að hafa með því umræður um hugmyndir mínar.
Framkvæmmdastjórinn hefur vottað móttöku bréfsins.
Jafnframt sendi ég 25 sýslumönnum erindi ásamt
plakati af bréfinu frá 22.12.1999 með ósk um það
að þeir kynntu starfsfólki sínu hugmyndir mínar
og gæfu því tækifæri til að ræða
þær. Einungis tvenn sýslumannsembætti vottuðu
móttöku en, mér vitanlega, hefur hvergi farið fram
nein umræða.
Sem
nú eru liðnir meir en tilskildir 3 mánuðir án
marktækra viðbragða þeirra embætta, sem erindi
mínu var beint til þá vildi ég mega vekja athygli
landlænisembættisins á þessu erindi, enda lít
ég á embættið sem umboðsmann sjúklinga
í samræmi við 3. gr. l. nr. 97/1990.
Að
lokum: til upplýsingar: Hvernig hef ég klofið árið
1999? Svar: 1) með því að sækja
rösklega 200.000,- kr. í varasjóð. 2) með
því að spara 6 heimsóknir til hjartasérfræðings,
6 heimsóknir til sykursýkissérfræðings og
tíu (af tólf) mælingum á blóðþynningu
= kr. 40.000,- 3) með því að sleppa
dýrasta
meðalinu, sem ég á að taka (hjartameðal) ca.
6.000,- krónur. Hvernig klýf ég árið 2000?
Ég veit það ekki alveg. Varasjóðurinn er tómur.
Minn hluti kostnaðarins við heimilisreksturinn er a.m.k. 45.000
krónur á mánuði og lífsnauðsynleg meðul
(sykursýki, blóðmæling, blóðþynning)
kosta a.m.k. 2000 krónur á mánuði. Fyrst í
stað læt ég umframeyðsluna á yfirdráttarvexti.
Það er nokkuð dyrt. En ég klóra mig fram úr
þessu með einhverjum hætti, enda er ég ekki að
jarma neitt um kjör mín. Bendi einvörðungu á
það, að væru kjör mín reiknuð eftir
réttum lögum hefði ég nóg (kr. 48.253,- á
mán.) fyrir mig að leggja.
Mannréttindaskorturinn
er það sem veldur mér kvíða.
Enda
hef ég ekki áhyggjur af peningamálum nokkurs manns,
sem nýtur fulls réttar síns.
Væri
nú ekki ráð að kalla eftir skyldugri umræðu
svo ekki þurfi endalaust að stefna ráðherrum fyrir
dómstóla?
Nú
eru bráðum 3 mánuðir síðan þetta
erindi var sent embættinu en ekkert formlegt svar hefur borist.
Er
landlæknir einnig flúinn inn í stórbokkaþögnina?
Dapurlegt
ef svo væri.
Og
fjarsklega óþarft.
áfram til baka í efnisyfirlit hjálögð
skjöl eru:
1) bréf
til yfirstjórnenda TR
122.11.1999
2) bréf
til framkvæmdastjóra
lífeyristryggingasviðs TR 08.12.1999
|
|
|
|
|
Karl
Steinar Guðnason, forstjóri
Tryggingastofnunar ríkisins
Laugavegi 114
150 Reykjavík
|
Ágúst Þór
Sigurðsson, framkvæmdastjóri
Lífeyristryggingasviðs Tryggingastofnunar ríkisins Laugavegi 114 - 150 Reykjavík |
| Heiðruðu ráðamenn! Fyrst koma tvennir textar hlið við hlið: |
|
|
|
| I.
kafli.
Inngangur. Markmið. Markmið
laga þessara er að tryggja sjúklingum tiltekin
réttindi í samræmi við almenn mannréttindi
og mannhelgi og styrkja þannig réttarstöðu
þeirra gagnvart heilbrigðisþjónustunni
og styðja trúnaðarsambandið sem
ríkja ber milli sjúklinga og heilbrigðisstarfsmanna.
Óheimilt
er að mismuna sjúklingum á grundvelli kynferðis,
trúarbragða, skoðana, þjóðernisuppruna,
kynþáttar, litarháttar, efnahags,
ætternis og stöðu að öðru leyti.
Upptalningin
í þessari lagagrein er orðrétt tilvísun
til 65.
greinar
viðaukans nr. 97/1995 við stjórnarskrá lýðveldisins
nr. 33/1944.
Lög
nr. 74/1997 eru sérlög um réttindi sjúklinga.
75%
örorkumat er vottorð um það að viðkomandi persóna
flokkist þaðan af sem sjúklingur.
|
Ef tekjur einhleyps örorkulífeyrisþega eru ekki hærri en 362.016 kr. á ári skal greiða tekjutryggingu til viðbótar lífeyri hans að upphæð 356.965 kr á ári. Hafi bótaþegi hins vegar aðrar tekjur umfram 362.016 kr. á ári skal skerða tekjutrygginguna um 45% þeirra tekna, sem umfram eru. Nú nýtur aðeins annað hjóna örotkulífeyris, en hitt ekki, og eru sameiginlegar tekjur þeirra hjóna ekki hærri en 1.086.048 kr. á ári og skal þá greiða tekjutryggingu til viðbótar lífeyri þess að upphæð. Hafi hjón hins vegar tekjur umfram 1.086.048 kr. á ári skal skerða tekjutryggingu hans um 45% þeirra tekna sem umfram eru. Hjónum, sem bæði njóta örorkulífeyris, en hafa sameiginlegar tekjur sem eru ekki hærri en 724.032 kr. á ári, skal greiða tekjutryggingu sem nemur tvöfaldri tekjutryggingu einhleypings. Hafi hjón hins vegar tekjur umfram 724.032 kr. á ári skal skerða tekjutrygginguna um 45% þeirra tekna sem umfram eru. |
| samanburður
Varla þarf neina afburða vitsmuni til að gera sér grein fyrir því, að þessir tvennu textar geta ekki haft gildi samtímis. Reglugerðin gerir ráð fyrir mismunun eftir hjúskaparstöðu en lögin (og stjórnarskráin) banna mismunun á grundvelli stöðu (almennt). Reglugerðin mismunar einnig giftu fólki innbyrðis á grundvelli efnahags maka þeirra, en lögin (og stjórnarskráin) banna mismunun á grundvelli efnahags (almennt). 3. gr. reglugerðar 808/1998 er því fjórfalt mannréttindabrot; tvöfalt brot á lögum nr. 74/1997 og tvöfalt brot á lögum nr. 97/1995. Ekki þarf nema yfirborðslega nasasjón af lögfræði til að gera sér grein fyrir því að reglugerð sem stangast á við jafn mikilvæg lög hlýtur að víkja. Af þeim sökum geri ég því ekki einu sinni skóna, að brot stofnunarinnar séu óviljaverk, a.m.k. ekki eftir að ykkur hefur verið bent á þessar einföldu staðreyndir. |
| viðmót
tryggingastofnunarinnar
Með þetta fjórfalda mannréttindabrot í vegarnesti er varla annars að vænta en að allt viðmót stofnunarinnar markist af frekari brotum á sama sviði. Og af siðblindu í framhaldi af því. Enda sviptir stofnunin hiklaust lögboðinni leynd af persónuupplýsingum varðandi öryrkja (mannréttindabrot, hvað sem Tölvunefnd segir) og túlkar þær upplýsingar sem þannig eru fengnar að geðþótta án sambands við öryrkjann (mannréttindabrot), en sem einstaklingur hefur öryrkinn áður verið sviptur samningsrétti um lífskjör sín (mannréttindabrot). Að endingu hafið þið síðan sérþjálfað lið þjónustufulltrúa til að ræða við gamalmenni og öryrkja í gælutóni, sem notaður er þegar verið er að kjá niður í vöggu ómálga barns, og með tungutaki sem annars er ekki notað nema við hálfvita á barnsaldri. Með því tungutaki er ógerlegt að ræða nokkurt málefni af viti. Og stofnunin misnotar slen og sljóleika viðskiptamanna sinna til að kæfa öll andmæli þeirra í fæðingu. Þetta tvennt síðastnefnda er siðlaust athæfi, og löglaust raunar líka, úr því það varðar hag manna. Ég sný mér því beint til æðstu stjórnenda stofnunarinnar með þessar ábendingar á venjulegu mannamáli: Í viðmóti
Tryggingarstofnunar ríkisins gagnvart öryrkjum og öldruðum
er þannig fólgið a.m.k sjöfalt mannréttindabrot,
sem leiðir til þess að samskipti stofnunarinnar við bótaþega
eru niðurlægjandi vanvirða frá upphafi til enda.
|
| Að
hálfum mánuði liðnum hafði ekkert svar borist
frá Tryggingastofnun.
Þá var eftirfarandi bréf sent framkvæmdastjóra Lífeyristryggingasviðs: Reykjavík
08.12.1999
Ágúst Þór
Sigurðsson, framkvæmdastjóri
Lífeyristryggingasviðs Tryggingastofnunar ríkisins Laugavegi 114 150 Reykjavík Heiðraði
framkvæmdastjóri:
Að endingu vil ég benda þér á þá staðreynd, að hefði stofnun þín haft samband við mig strax 12.10.1999 eins og ég væri fullveðja persóna og gefið mér ráðrúm til að bregðast þá við því áfalli, sem örorkumatið var mér - í stað þess að umgangast mig eins og ólögráða persónu - þá hefði ég undireins gert þær ráðstafanir, sem ekki komu fyllilega til framkvæmda fyrr en 01.12.1999. Og þá hefðu mánaðarlegar greiðslur til mín orðið 37.609 krónur strax í upphafi, en ekki 10.377 krónur eins og þið fyrst reiknuðuð mér. Auk þess, sem ég þá strax hefði flutt skattkortið til ykkar og réttilega losnað við 31.969 kr. tekjuskatt af þessari hungurlús. Að
lokum árétta ég þá einföldu staðreynd
að enn vantar 8.960 krónur upp á mánaðarlegar
greiðslur Tryggingarstofnunar til mín svo
fullnægjandi mannréttinda verði gætt.
Virðingarfyllst og forsætisráðherra var einnig sent plakatið ásamt bréfi: |
|
|
Tryggingastofnunar ríkisins Lífeyristryggingasviðs Laugavegi 114 Tryggingastofnunar ríkisins 150 Reykjavík Laugavegi 114 150 Reykjavík Reykjavík 20.05.2000 Heiðruðu ráðamenn: Eins og fram kemur í
hjálögðu afriti bréfs til Halldóru Guðmundsdóttur
í þjónustudeild lækkaði greiðsla stofnunarinnar
til mín úr kr. 35.951,- í kr. 28.048, - þann
góða dag 1. maí árið 2000. Þetta gerðist
að óbreyttum efnahagslegum forsendum mínum að öðru
leyti. Þar sem ég hef ekki, um þessar mundir, neinar
aðrar tekjur en bæturnar frá tryggingunum jafngildir breyting
ykkar 22,02% röskun á högum mínum.
Í framhaldi af lífskjarabreytingunum
hef ég verið að kynna mér verðlagningu Hins Opinbera
á niðurgreiddu viðurværi aldraðra, sem hér
stendur til boða. Þar eru mjög hagstæð kjör.
Ég leyfi mér að líta á þau kjör
sem opinbera viðmiðun hungurmarka.
1) Hver
er lagalegur réttur stofnunarinnar til að raska högum mínum
um 22,02%, einhliða og án samráðs?
Með þessum spurningum,
sem ég tel ykkur skylt að svara innan tilskilins frests, sendi
ég afrit af kveðju til Halldóru Guðmundsdóttur
og þjónustudeildarinnar allrar, einnig afrit af fyrri skrifum
mínum til ykkar, sem í engu hefur verið svarað. Líka
afrit af greinargerð, sem ég sendi Landlæknisembættinu
um sama málefni, þegar útséð var að
þið ætluðuð ekki að svara fyrri skrifum mínum.
greinargerð til allra móttakenda Undangengna 8 mánuði
hef ég þurft að kynnast afkomu öryrkja og ellilífeyrisþega.
Yður að segja eru þetta
kröpp kjör, sem engum nægja til þess að lifa
af.
Könnun mín hefur
raunar einkum beinst að því hver sé aðferðin
við svona “þjóðarskömm”.
Strax og þetta varð
ljóst greindi ég yfirboðurum Tryggingarstofnunar frá
niðurstöðunni. Og skoraði á þá að
gera skyldu sína og hafa umræður með starfsfólki
sínu (sjá meðf. skjöl).
Afrit þeirra tilskrifa
allra sendi ég yður nú öllum. En til hvers?
Og hvernig sem á því stendur - og hvað sem það merkir - var nú svarað samdægurs: Reykjavík 25. maí 2000 Vísað er til bréfs þíns, dags. 20. maí, sem barst undirrituðum í dag, ásamt fylgiskjölum. Í bréfi þínu óskar þú svara við átta spurningum og þau fara hér á eftir: 1. Það er misskilningur að um sé að ræða rétt stofnunaninnar til að raska högum þínum. Breyting á fjárhæðum greiðslna tekjutryggingar frá og með 1. maí s.l. helgast af ákvæðum 17. gr. laga nr. 117/1993 um almannatryggingar og reglugerðar 808/1998, en frá og með þeim tíma reiknast tekjutrygging þín samkvæmt ákvæðum 2. mgr. 2. gr. reglugerðarinnar. Tekjutrygging þeirra öryrkja sem eru yngri en 67 ára reiknast hins vegar samkvæmt 5. mgr. 17. gr almannatryggingalags og 2. mgr 3. gr reglugerðarinnar. 2. ákvæði 13. gr. stjórnsýslulaga um andmælarétt kveður á um rétt manna til að tjá sig um efni máls áður en stjórnvald tekur ákvörðun í máli. Undantekning er þó m.a. gerð ef slíkt er augljóslega óþarft. Með vísan til þess sem að ofan greinir, þ.e. að ákvörðun byggist á ákvæðum laga og reglugerðar, þykir andmælaréttur ekki eiga við í þessu tilfelli. 3. Lífeyrisgreiðslur ákvarðast á grundvelli gildandi laga og reglugerða, sbr. það sem að ofan greinir. Tryggingastofnun ákvarðar því ekki kjör lífeyrisþega heldur greiðir þeim í samræmi við gildandi lög og reglur. 4.
Nei 5.
Nei 6.
Nei. 7.
Nei. 8.
Nei.
svo
mörg voru þau herrans orð
Af svörum 1-3 er ljóst
að framkvæmdastjórinn telur stofnun sína ekki hafa
“rétt
til að raska högum”
öryrkja, sem verður ellilífeyrisþegi. Starfsfólk
hennar er bara skyldugt, að hans mati,
til að framkvæma röskun á högum lífeyrisþegans
þó fyrir liggi að sú framkvæmd
brjóti í bága við gildandi stjórnarskrá
og lögteknar mannréttindayfirlýsingar.
Spurningu um siðferðiskyldurnar (3) svarar hann með tilvitnun í siðlaus stjórnarskrárbrot reglugerðar og laga, sem fortakslaust ættu að víkja fyrir ákvæðum stjórnarskrárinnar, þar sem þetta tvennt stangast á. Átaknlegt er líka að lesa svör hans við spurningum 4-8. Hann telur að öryrkjar og aldraðir hafi lögformlega séð öll sömu mannréttindi og aðrir þegnar. Nema vitaskuld í praxís. Hann telur að yfirboðurum Tryggingastofnunar beri að örva umræður um réttarstöðu bótaþega og starfsfólks. En hann ritskoðar umræðuna og heldur starfsmönnum sínum á gráu svæði þekkingarleysisins til að geta att þeim til óhæfuverkanna án vitundar eða sjálfstæðs vilja. Með þessu sviptir hann líka starfsfólkið grundvallarmannréttindum. Þetta rifjar upp blaðagrein
(DV) eftir höfund reglugerðar 808/1998, þar sem hann
er að verja stjórnarskrárbrotin í
ákvæðum hennar. Fullyrðir að makar öryrkja
fái endurgreitt allt það sem úthlutunarreglurnar
hafa af öryrkjanum sjálfum, vegna þess að ónýttur
skattafsláttur renni til makans.
Smám
saman tóku þeir að sætta sig við þá
stefnu ríkisstjórnarinnar að meta fólk eftir því
hvern kostnað eða ágóða ríkið hefði
af tilveru þess, eins og doktor Alexander og
starfslið hans orðaði þetta um læknastéttina
í sæluríki Hitlers.
Fyrrum krataforingjunum virðist
orðið svo annt um ómagakerfi miðalda, að þeir
láta eitt stjórnarskrárbrotið bæta annað
upp, heldur en að líða einstaklingsfrelsi í
landinu.
Að lokum er svo minnt á
titil þessa bækling.
|
| Efni:
Lögfræðilegt álit á gildi reglugerðar
nr. 808/1998 um tekjutryggingu (sett samkvæmt
lögum um almannatryggingar nr. 117/1993) gagnvart lögum um réttindi
sjúklinga nr. 74/1997. Faglegt eftirlit landlæknis með
læknum innan stjórnsýslunnar.
1.
Reglugerð
nr. 808/1998, er sett með stoð í 66. gr. sbr. 17. og 18.
gr. laga nr. 117/1993,um almannatryggingar
(ATL), með síðari breytingum sbr. 13. gr. reglugerðarinnar.
Reglugerð nr. 808/1998
fjallar um tekjutryggingu, sem er einn þáttur lífeyristrygginga,
sbr. 10. gr. ATL. Um tekjutryggingu er
sérstaklega fjallað í 17. og 18. gr. ATL. Rísi
ágreiningur vegna reglugerðar
nr. 808/1998, um tekjutryggingu verður honum einungis skotið til
úrskurðarnefndar um almannatryggingar.
Nefndin fer þannig með endanlegt úrskurðarvald
innan stjórnsýslunnar. Slíku
máli yrði ekki skotið til heilbrigðis- og tryggingamálaráðherra
eða annarra stjórnvalda. Skv.
reglugerðinni sjálfri er kveðið á um að Lífeyristryggingadeild
2.
Markmið laga um
réttindi sjúklinga nr. 74/1997 (SRL) er að tryggja sjúklingum
tiltekin réttindi í samræmi
við almenn mannréttindi og mannhelgi og styrkja þannig
réttarstöðu þeirra
gagnvart heilbrigðisþjónustunni og styrkja ákveðið
trúnaðarsamband (1.gr.).ðisþjónusta
er svo skilgreind í lögum um heilbrigðisþjónustu
nr. 97/1990, (1.2.): "Heilbrigðisþjónusta
tekur til hvers kyns heilsugæslu, heilbrigðiseftirlits,
lækningarannsókna, lækninga
og hjúkrunar í sjúkrahúsum, læknisfræðilegs
endurhæfingarstarfs, tannlækninga
og sjúkraflutninga.".Lög um réttindi sjúklinga
taka til þeirra sjúklinga
sem nota (2. gr; sjúklingur: notandi heilbrigðisþjónustu.)
þessa þjónustu, sem
skilgreind er í lögum um heilbrigðisþjónustu.
Athugasemdum sjúklings vegna þjónustu á
heilbrigðisstofnun skal síðan beint til yfirstjórnar
viðkomandi stofnunar skv. 28. gr. SRL., en
vilji sjúklingur kvart yfir meðferð getur hann beint kvörtun
sinni til landlæknis eða nefndar
um ágreiningsmál skv. 5. mgr. 3. gr. laga um heilbrigðisþjónustu
nr. 97/1990.
|
|
|
svar
til Sigurðar Guðmundssonar, landlæknis Reykjavík 01.08.2000 Mér var að berast álitsgerð lögfræðings ykkar, rituð á pappír með bréfhaus embættisins. Álitsgerðin er ódagsett og óundirrituð, en virðist eiga að vera svar við formlegu erindi, sem ég beindi til embættisins 28.03.2000. Svar þetta barst mér 27.07.2000 eða réttum fjórum mánuðum eftir að fyrrnefnt erindi mitt var sent. Um texta álitsgerðarinnar vildi ég sem fæst segja. Nema hvað það virðist eðlileg ráðstöfun hjá lögfræðingnum að láta nafns síns ógetið. Plaggið er dæmigerð HÍ-lögfræði og til skammar fyrir höfundinn og þá, sem honum kenndu. Verra er þó að álitsgerðin skuli fjalla um allt annað en það, sem erindi mitt til embættisins var. Ætlun mín var aldrei sú að kvarta yfir kjörum öryrkja og ellilífeyrisþega eða leita ráða um peningaleg úrræði mín eða annarra. Ég var semsé ekki að nöldra yfir því að Herra Ólafur Ragnar Grímsson skuli nú fá mánaðarlaun sem svara til fjórfaldra árslauna minna. Enda mundi ég sjálfur aldrei taka að mér - fyrir skitnar 15 milljón krónur á ári - að halda því að þjóðinni, að hér sé ástundað fullkomnasta lýðræði í heimi. Ég er heldur ekki að kvarta yfir því að Herra Davíð Odsson skuli fá kaupauka sem svarar tvöföldum launum mínum fyrir það eitt að fylgja Herra Ólafi Ragnari nokkrum sinnum út á flugvöll og sækja hann aftur. Það hvarflar ekki einu sinni að mér að nöldra yfir því að Herra Finnur Ingólfsson skuli hafa veitt sjálfum sér embætti, sem hækkar æfitekjur hans sem svarar til 500 árslauna minna um leið og hann úrskurðaði sjálfan sig pólitískan öryrkja, þá enn á besta manndómsaldri. Meðan ég var í fullu fjöri og greiddi skatta og skyldur leitaði ég til ráðamanna fjölmargra lífeyrissjóða og vildi fá að kaupa mig inn í öryggið hjá þeim. Allir gátu þeir sýnt mér fram á það, að þetta væri óþarfi. Enda stóð það í lögum þá, að engum íslenskum þegni mætti greiða minna en lægsta taxta Dagsbrúnarverkamanna í ellilífeyri og sá taxti hefði dugað mér. Nú er mér skammtaður minna en helmingur þeirrar upphæðar, sem ég þó hafði lagt inn fyrir í góðri trú á sínum tíma. Yfir því er ég þó ekki að kvarta. Sá sem treystir skúrkum verður að sætta sig við svikin ein. Hann hefur engan rétt til að nöldra. Hans eina huggun er sú, að Dauðinn svíkur engann. Og honum er það rétt í rass rekið að sá eini lausnari bíði hans í fokdýrum viðarkassa, sem hann sér engin ráð til að borga sjálfur fyrir. Auðtrúa fólk, sem þannig er niðurlægt hefur engan rétt til að mögla. Enda er ég ekki að því, eins og vinsamegur tónninn í álitsgerð lögfræðings ykkar gefur þó til kynna. Erindi mitt varðar ekki fjármuni. Í erindi mínu til embættisins frá 28.03.2000 er þetta margendurtekið. Í upphafi þess segir þannig um lífskjör mín: “Það eru að vísu bág kjör að sæta, en yfir þeim mundi ég þó aldrei kvarta, ef einhver gæti fullvissað mig um það, að tryggingastofnun og ráðuneyti hefðu ákvarðað lífsviðurværi mitt í fullu samræmi við lýðræðislega reglu og löggjöf”. Nokkru síðar er drepið á hið raunverulega erindi mitt með svofelldum hætti: “Opinská, heiðarleg umræða um þessi mál er því brýn lýðræðisleg nauðsyn og skylda allra, sem hlut eiga að máli". Og niðurlagsorð erindisins eru þessi: “Væri nú ekki ráð að kalla eftir skyldugri umræðu svo ekki þurfi endalaust að stefna ráðherrunum fyrir dómstóla?” Erindi mitt varðar frjálsræði og skyldu til tjáningar. Þó ég
teldi nauðsynlegt að greina frá örðugum kjörum
mínum - um leið og ég benti óhrekjanlega
á það að þau byggjast á reglugerð,
sem margbrýtur jafnræðisreglu núgildandi
stjórnarskrár - er ég ekki
að biðja embættið að liðsinna mér í
fjármálum. Ég bendi einvörðungu
á þær skyldur, sem 10. gr. laga nr. 62/1994 (lögfesting
mannréttindasáttmála Evrópuráðsins)
leggur öllum á herðar, bæði
embættismönnum, stjórnmálamönnum
og okkur hérna niðri á gangstéttunum. Til ákvæða
þeirrar greinar er vitnað orðrétt
í erindi mínu til embættisins, nánar svo:
“Sérhver
maður á rétt til tjáningarfrelsis. Sá réttur
skal einnig ná yfir frelsi til að hafa skoðanir,
taka við og skila áfram upplýsingum og hugmyndum ...”.
(úr
10. gr l. nr 62/1994)
Og lýkur þar skrifum mínum um lítils megnuga stjórnmálamenn og opinbera þjóna þeirra, sem mér þykir ólíklegt að ég muni framar víkja að í neins konar alvöru. Það er svo dapurlegt að hvísla hugsunum sínum endalaust inn í ærandi þögn ykkar stórbokkanna. Enda væri það einber réttlætishroki að endurtaka frekar þessar sömu einföldu staðreyndir, sem ég hef þó talið skyldu mína að nefna.
|
|
Rreykjavík 15. ágúst
2000
Tryggvi Gunnarsson
|
|
|
Reykjavík 25. september 2000
Ég þakka vinsamlegt bréf yðar frá 15. ágúst sl. Boð yðar um innsendingu formlegrar kvörtunar hef ég íhugað nokkuð vandlega en mun þó ekki, að sinni, þiggja það - enda yrði kvörtun mín ekki vegna þeirra smáaura sem ég er mánaðarlega rændur með reglugerð, sem fer í bága við 65. gr stjórnarskrárinnar heldur um ritskoðun sem yfirboðarar Tryggingastofnunar ríkisins stunda í trássi við 10. gr. l. nr. 62/1994. Meðan varðmönnum kerfisins helst uppi að ritskoða umræður um mikilvæg málefni geta ráðherrar haldið áfram að leiða hjá sér öll lög, nema vitaskuld ferðalögin sem almenningur greiðir fyrir þá. Skipulögð þögnin verndar síbrotaferil ráðherranna. Má ég benda yður á þá staðreynd að nýlega umskrifaði tryggingaráðherra reglugerð sína um lífeyrisgreiðslur, án þess að taka tillit til 65. gr. stjórnarskrárinnar. Um svipað leyti veitti dómsmálaráðherra mikilvægt embætti eins og hún vissi ekki af jafnréttislögunum. Og þannig mætti lengi telja. Ég vil enn benda yður á handrit mitt að bæklingnum Sýnataka af samfélagi hér á netinu og minni yður enn á heimildina í 5.gr. l. nr. 85/1997 til að UA taki málefnin fyrir að eigin frumkvæði. Sjálfur hef ég ekki lengur orku til að fylgja kvörtunum til embættis yðar eftir - enda lítil von að kvarta við yður um jafn mikilvægt málefni og tjáningarfrelsi nema þér tækjuð það sjálfur nógu alvarlega til að hafa frumkvæðið. Prentuð útgáfa af fyrr nefndum bæklingi verður send yður strax þegar hún liggur fyrir. Þorgeir Þorgeirson
kt. 300433-3409
til
baka í efnisyfirlit |