þorgeir þorgeirson
 
ýmsar tilvitnanir
bilingual texts
útvarpsleikrit
raftímaritið 
þþ: verkaskrá 
 
thorgeir thorgeirson
 
nýútkomin verk (á pappír)
fornbókasalan
 documentary
myndband
í umboðssölu
 
 
 
 
 
 
 
leshús   
fornbókasala höfundaumboð   
bókhlöðustíg 6 b  101 reykjavík  
rafpóstur: leshus@centrum.is  
kennitala: 300433-3409  
  
 
 
opið kl. 1600 til kl. 1900 daglega
 
 


 

 

 
 
Tómas Gunnarsson: Skýrsla um samfélag



















 
 
        (pappírsútgáfa, prentuð sem handrit, seld á kostnaðarverði)                                    
nýlega út komin verk
Um kvikmyndir (valbók)  kr. 1.500,-
Sýnataka af samfélagi (valbók)  kr. 1,500,-
Samræður um eðli mannréttinda (valbók)  kr. 1.500,-
Uml III   kr. 4.000.-
 
þessar bækur má skoða á netinu
klikkaðu bara á titilinn og mundu
að þú kemst til baka hingað á back takkanum
 
bækurnar má panta hér
og fá þær sendar í póstkröfu
eins má fá þær í leshúsi bókhlöðustíg 6 b 101 reykjavík 
sem er opið virka daga kl. 1600-1800. Heitt á könnunni. 
 
 
 
 
 
 

 

 
 
 
 
 














 
 
útvarpsleikrit
 
1. dómarinn (39 min) 
2. vitnið (17 min) 
3. refurinn (20 min) 
4. böðullinn (31 min) 

 

 
 
 
 
        myndband
verð:   
1) fyrir einstaklinga: kr. 1.000, -  
2) fyrir söfn og myndbandaleigur:   kr. 10.000, -  
 
 
 
 
 
 
 
þorgeir þorgeirson:
maður og verksmiðja
 
sv/hv 10 min myndljóð
 
 
 panta - order
 
 
Þetta myndband er
safngripur.
Eina kvikmynd höfundarins sem enn eru leyfðar sýningar á.
Um það má lesa í greininni 
  Sannindin um sparifataþjóðina 
 
 
 
 
 
 



___________________________________________________________________________________________________
 
fornar
bækur
 
fáein 
 eintök
eftir 
 
fást hvergi
annars
staðar
 
1. B.Hrabal:  Alveg glymjandi einvera skáldsga kr.  4.000, - 
2. M. Holub:   Stuttar vangaveltur ljóðaflokkur kr.    750, - 
3. Chr.  Matras:  Séð og munað ljóðaflokkur    kr.     750, - 
4. Þorgeir Þorgeirson:  70 kvæði ljóðasafn      kr.   1.500, -
5.     "              Tvíræður  erindi og  ræður   kr.    1.500, -
6.      "      Átta sonnettur ljóð 2. útg. í smáriti   kr.    250, -
    7.      "            Að gefnu tilefni deilurit      kr. 1.500, -     
8.      "                         Uml II ritgerðir    kr. 1.500, - 
9.              Sex hugleiðingar á hátíðaráti       kr.    350, - 
 
pantaðu í póstkröfu (sendingarkostn. kr. 240,- ) 
eða kíktu inn á Bókhlöðustígnum
opið kl 16-19 daglega
athugið: 50% afsláttur fyrir stuðningsmenn
            sem greiða kr. 2.500, - í árgjald 
       og fá fyrir það 2 valbækur
 
 
___________________________________________________________________________________________________
 
 
 
 
 


 


 
  Skýrsla um samfélag  
eftir Tómas Gunnarsson lögmann       í umboðssölu: bókhlöðuverð kr.  1.980,-  
                                 má líka panta í  póstkröfu
Í káputexta verksins segir:  

Tómas Gunnarsson (f. 1937)  

er lögfræðingur og endurskoðandi að menntun. Undanfarinn aldarfjórðung rak hann  
lögmansstofu og var orðinn með reyndari hæstaréttarmálflutningsmönnum landsins,  
þekktur að heiðarleik og vöndugum vinnubrögðum. Föstudaginn 18. febrúar 1994  
varð uppvíst um leyndarbréf frá Hrafni Bragasyni forseta Hæstaréttar Íslands til  
dómstóla landsins, Lögmannafélags Íslands og dómsmálaráðuneytisins með svörtum  
lista yfir þá hæstaréttarlögmenn, sem beitt höfðu kærum til Hæstaréttar um málsmeð-  
ferð til að vernda réttaröryggi skjólstæðinga sinna. Í leyndarbréfinu hótaði forseti  
Hæstaréttar Tómasi og öðrum sektum, ef þeir héldu uppteknum hætti með þvílkar  
kærur. Tómas brá hart við þessum tíðindum og neitaði að stunda frekari málflutning  
í dómskerfinu fyrr en þessi löglausa árás Hæstaréttar á réttaröryggið í landinu yrði  
dregin formlega til baka.  
  Og hann gerði meira.  
  Hann tók að skrifa yfirvöldum og ráðamönnum kærur vegna leyndarbréfanna, sem  
áður en varði voru orðin fleiri. Þegar sinnulaus þögnin ein mætti honum lét hann ekki  
bugast heldur færðist í aukana og varði öllum tíma sínum fram í október 1994 til að  
senda þessar kærur til móttakenda, sem hann valdi af vísindalegri nákvæmni.  
  Mörgum þótti þetta frumlegt uppátæki, þótt frumleikinn felist raunar ekki í öðru  
en hugrekki Tómasar að spyrja áleitinna spurninga.  
  Fyrri hluti ritsins er nokkurs konar dagbók um viðbrögð ráðamanna við þessum  
kærum og ábendingum. Nokkuð einhæft efni í eðli sínu og endurtekningasamt. Það  
verður þó smám saman spennandi eins og sakamálasaga að fylgjast með ótrúlegum  
viðbrögðum móttakendanna og bíða þess að einhver svari jafn augljósum kærum og  
ábendingum.  
  En það gerir enginn málsmetandi aðili, hvernig sem á því stendur.  
  Fyrr en varir er þessi víðtæka þögn við heiðarlegum, yfirveguðum og hlutlausum  
spurningum Tómasar orðin að vitnisburði um samfélag óttaslegins fólks í vanda.  
Þannig stendur þetta ritverk undir þeim viðamikla titli, sem því hefur verið valimm.  
Það er vísindalega gerð skýrsla um samfég okkar, sem verður Tómasi tilefni til  
lokakafla með vangaveltu um hinar stærstu spurningar. Hvaðan ber okkur að? Hvar  
erum við stödd? Hvert ætlum við að fara? Hvernig stendur á óttanum við það að  
staðnæmast og spyrja um kúrsinn?  
  Þeir sem trúa blint á "kerfið" eru varaðir við að kaupa þessa bók.  

ÞÞ.
 
 

 

  
 
   _____________________________
Æviágrip
Þorgeirs
Þorgeirsonar
 á ensku (english) ___________ á frönsku (français)
fæddur í Hafnarfirði 30.04.1933.  
stúdent frá stærðfræðid. M.R. 1953. 
 __________________________________
1953-1962 
Ferðalög um Evrópu og nám í Wien, Madrid, 
Paris og Prag í tungumálum, listasögu,  sjónvarpsmyndagerð og  kvikmyndaleikstjórn
__________________________
1962-1972 
Hafði sjálfstæða kvikmyndagerð í Reykjavík 
og framleiddi dokúmentarmyndir. Stofnaði kvíkmyndasafnið s.e.st.og rak Litlabíó við 
Hverfisgötu um sinn (1968).      
Skrifaði og þýddi útvarpsleikrit, sem hann 
leikstýrði fyrir leiklistardeild Ríkisútvarpsins.      
(sjá: 4 útvarpsleikrit) 
Skrifaði um  kvikmyndir og sjónvarp í blöð 
og tímarit.     
Hlaut verðlaun úr Arasjóði fyrir skrif um þjóðfélagsmál.     
Fékk alþjóðlega viðurkenningu fyrir 
kvikmyndina Mann og verksmiðju. 
 ____________________________
1972 til þessa dags 
Frílans ritsörf og þýðingar. 
Var meðal stofnenda Leiklistarskóla S.Á.L. 
og kenndi þar ýmis fög.  
__________________________
1987 
Dæmdur af Hæstarétti Íslands
fyrir óviðurkvæmileg skrif
um lögregluofbeldi. 
___________________________
1988 
Stofnaði leshús. 
____________________________
1991 
Kjörinn heiðursfélagi 
Félags íslenskra kvikmyndagerðarmanna 
"með þökkum fyrir ómetanlegt framlag og brautryðjendastörf í þágu kvikmynda á Íslandi." 
  (Um kvikmyndasögu hefur Þorgeir skrifað bókina:
Um kvikmyndir)
 
_____________________________
1992 
26. júni 
kvað Mannréttindadómstóll Evrópu í Strasborg 
upp þann úrskurð að dómur Hæstaréttar Íslands 
frá 1987 hefði verið brot gegn 10. gr. Mannréttindasáttmála Evrópuráðsins.     
Sjá: 
Viðtöl um  dóminn  einnig: Strasborgarskjöl 
Þorgeir naut hálfs árs launa úr Launasjóði rithöfunda til 67 ára aldurs. 
__________________________________
Hann var  málfarsráðunautur við þýðingu 
Davíðssálma 1996-1999 og heldur enn áfram að vinna sjálfstætt í þeirri þýðingu. 
Um þýðingar hefur Þorgeir skrifað m. a. greinina: 
Um þýðingu þýðinga
__________________________________
2000
Veitt Eddu-verðlaunin fyrir framlag til kvikmyndamála.
 
Verkaskrá Þorgeirs telur nú á níunda tug  titla: 
Skáldsögur, smásögur, ritgerðasöfn, leikhúsverk, útvarpsleikrit, ljóð, þýðingar, kvikmyndahandrit 
og  dokúmentarmyndir. 
Erlendar útgáfur á verkum hans eru vel á þriðja 
tuginn.
dálítil ættfræði 
 
 
 
 


 
_____________________________________
 Thorgeir Thorgeirson's
                   curriculum vitae      en français
__________________________________
 born in Hafnarfjörður 30.04.1933
 finished grammar school (M.R). 1953
__________________________________
1953-1962
Travels around Europe and studies of
psychology, linguistics, art-history,  television directing and film
 making in Vienna, Madrid, Paris and Prague.
_______________________________________
1962-1972
Had an independent film company in Reykjavik
and produced several short documentaries.
Founded a film archive and a film club:
Litlabíó (mini cinema)  in Reykjavík  (1968).
Director and producer at the State Radio of Reykjavík
where he produced some of  his own radio-dramas
as well as translations of  Behan, Duras, Imamu
Amiri Baraka and others. (see: icelandic playwrights)
Writings on film and television in papers an periodicals.
Was awarded the Arasjóður price for writings on social affairs.
The b/w documentary Man and factory (10 min)
was internationally recognized,  which only helped
to end the film career of  its author.
___________________________________________
1972 to this day
Freelance writer and translator in Reykjavík.
Was among the founders of  The Free Drama School  (S.Á.L)
 where he taught different subjects.
 ___________________________________________
1987
Sentenced by  The Supreme Court of Iceland  for
"offending writings" on police brutality.
____________________________________________
1988
 Founded leshús  - his exclusive publishing house.
___________________________________________
 1991
Elected honorary member of the
Film Makers Society of Iceland
"with thanks for invaluable contribution and
pioneering work  for the film  industry in Iceland"
__________________________________________
 1992
 June 25th The European Court of Human Rights in  Strasbourg
delivered the judgment
 that the Supreme Court's sentence of Thorgeirson
for defaming The Reykjavík Police Force
constituted a violation of his rights to freedom of expression,
as guaranteed by Art. 10 of the European Convention on Human Rights.
see: Strasbourg documents
 __________________________________________
 Thorgeirson  received for several years salaries from The Writers Fond of Iceland.
___________________________________________
 
1996-99 he was a counsel for the new translation of the Bible into Icelandic.
_______________________________________________ 
2000
Awarded the Edda-price for his contribution to films.
______________________________________________
Thorgeirson's works count over 90 titles:
Novels, short stories, essays, theatre-dramas, radio dramas,
poetry, translations, film scripts and documentary films.
And translations of his works, published in other countries, count well over twenty.
(see also: cv: français)
 
 
 
 

Tilvitnanir í  leshúsbækur

 
"Nú orðið er  vandfundin  sú  miðaldra  sál hérlendis
sem ekki kemst  fyrir í  vanalegri peningabuddu,, 
Uml II bls. 138   
  
  
  

 

 
 
 ''Ráðstefna  er hópur fólks, sem  daglangt eða  fleiri daga  í  senn , er að villast í hugsanaþoku, sem það framleiðir sjálft jafnóðum,, 
 Að gefnu tilefni bls. 77  
 
yfirboðarinn
(diktatorinn
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
er alveg sérstök manngerð í  stjórnmálum 
hann þrífst ekki vel í löndum þar sem lýðræði hefur náð fullum þroska, 
þar ( í lýðræinu) er aftur á móti svigrúm fyrir aðra gerð pólitíkusa, 
fólk, sem hefur staðnað upp úr gelgjuskeiðinu, á þjarkaraldrinum, 
en yfirboðarinn hefur ekki bara staðnað á því skeiði, 
heldur skroppið til baka á frumstæðara þroskastig, 
hann þarf því frumstæðara samfélag til að athafna sig í, 
en þar nýtur hann sín líka einkar vel, 
enda kemur hann ekki að  "fullum  notum" annars staðar 
  
sagt er um sjáseskú rúmeníuyfirboðara, að öll hans valdatíð hafi verið 
ein samfelld fimm-ára afmælisveisla, 
og sumir höfðu það líka á orði, að það hefði eiginlega verið núlli ofaukið 
þegar forsætisráðherrann  okkar hélt upp á 50 ár afmælið, 
ekki tek ég afstöðu til þess, 
en svona talar fólk hér og svona töluðu rúmenar líka á sínum tíma. 
úr óbirtu handriti 
 
 
 
þrír stuttir textar (einblöðungur úr  sýnataka af samfélagi     © leshús 

1   
  
01.08.2000   
   Máttarstólpar lýðræðisins - eins og franska byltingin skilgreindi þá - eru þrennir:   
   Frjálsræði, jafnræði og bróðurþel.   
   Eins og frökkum sómir er grundvöllurinn settur fram í þríeinu klassísku formi þar sem   
   frjálsræðið er tesan, jafnræðið antítesan og bróðurþelið konklúsjónin eða niðurstaðan.   
   Enda trúi ég því, að bróðurþel dafni ekki við önnur skilyrði en þau, að andstæðurnar á   
   milli frjálsræðis og jafnræðis hafi verið leystar með farsælum hætti.   
   Það heitir lýðræði þegar ekkert takmarkar frjálsræðið nema jafnræðisreglan og ekkert   
   takmarkar jafnræðið nema frjálsræðisreglan.   
   En bróðurþelið dafnar.   
    
   Í mannlegu eðli eru á hinn bóginn aðrir máttarstólpar:   
   Eigingirni, ásælni og valdafýkn.   
   Þessar rótgrónu eigindir okkar hafa kallað á fyrr nefndar þrjár grundvallarreglur   
   lýðræðisins.   
   Til þess að tryggja siðmenntað þjóðfélag.   
   Önnur trygging fyrir bærilegu samfélagi manna hefur enn ekki fundist. Því má segja   
   að lýðræðið sé andsnúið vissum eðlisþáttum manneskjunnar og bæli þá niður í nafni   
   bróðurþelsins, sem engri kjötætu er náttúrlega eðlislægt.   
   Þetta gerir það að verkum að sífellt þarf að standa vörð um lýðræðið. Sé það ekki gert    
   brestur á svartnætti mannlegs eðlis: eigingirni, ásælni og kúgun ráðamanna á öllum   
   almenningi, sérlega þeim sem enga dugandi talsmenn hafa.   
   Barbarisminn tekur aftur völdin.   

Úr bréfi til landlæknis.......... 
   
2   
    
hugleiðing um orðafar    
skilaboð til alþingismanna og ráðherra    

04.10.2000    
   Heiðruðu valdamenn:   
   Í gærkvöldi voru umræður á Alþingi um svokallaða stefnuræðu forsætisráðherrans.   
   Allir ræðuskörungarnir þurftu að minnast á kjör okkar gamla fólksins og öryrkjanna.   
   Þá voru notuð skrauthvörf eins og “lítilmagnar” og “þeir sem minnst mega sín”.   
   Nú er það svo að hvorki öryrkjar né gamalmenni hafa sjálf neitt um kjör sín að segja.   
   Við erum án samnigsréttar um peningalega hagi okkar. Eins og hverjir aðrir paríar.   
   Það eruð þið löggjafar- og framkvæmdavaldsmenn sem ákvarðið lífsviðurværi okkar í   
   bráð og lengd.   
   Kjör ykkar eru ákvörðuð af kjaradómi sem þiggur laun sín frá ykkur sjálfum.   
   Kjör okkar eru síðan komin undir mætti og vilja ykkar en ekki krafti okkar sjálfra.   
   
   Verðskuldi einhverjir lítilmagnatitilinn í þessu samhengi eruð það þið.   
   Það eruð þið, sem megið ykkar ekki meir en svo, að lífskjör okkar margra eru undir   
   hungurmörkum.   
   Það eruð þið, sem beitið sjórnarskrárbrotum til að hlunnfara okkur ef þið eruð í stjórn.   
   Það eruð þið, sem látið ykkur nægja krókódílstár og tilfinninningavellu ef þið eruð í   
   stjórnarandstöðu.   
   Lítilmagnar sem þið eruð í þessum málum.   
   Það er ömurlegt lánleysi okkar gamla fólksins og öryrkjanna að hafa ykkur í forsvari.   
   Eða er það kannski lánleysi þjóðarinnar í heild að hafa trúað ykkur lítilsmögnunum   
   fyrir öllu þessu valdi?   
   

3   
fáein orð um hugarfar   
enn bréf til alþingismanna um kjör lífeyrisþega   
    
  22.10.2000    
     forræðishyggja er vond þegar foreldrar beita henni á börn sín   
     verri er hún þó þegar börnin fara að beita henni á foreldrana - eins og þið gerið   
     til að forðast slíkt þarf helst   
     að varast peningalegt gildismat á manneskjum   
     og ástunda mannlegt gildismat á fjármunum   
     skoða 65. grein stjórnarskrárinnar frá 1995    
     muna að flest ykkar samþykktu þessa grein í sólskininu á þingvöllum 17.06.1994   
     og þið megið leggja hana til grundvallar öllu mannlegu gildismati   
     því til þess var hún samþykkt og til þess eru eiðar ykkar að stjórnarskránni svarnir   
     og þetta er eina leiðin út úr skuggaveröld forræðishyggjunnar   
     inn í þingvallasólskinið aftur   
     lítið á ellilífeyrinn sem réttmæta umbun til gamla fólksins fyrir æfistarf þess   
     en ekki sem ölmusu frá ykkur persónulega   
     lítið á réttindi manna   
     gætið þess að réttindi hvers og eins séu þau sömu og allra hinna   
     semsé - mismunið engum   
     þá mun öllum vel farnast og enginn þurfa á forsjá ykkar að halda   
     hér á enginn að verða ölmusumaður/eða kona neins   
     því hver og einn hefur rétt á mannlegri reisn sinni frá fæðingu til æfiloka   
     þið eruð þjónar fólksins án þess að það verði húsbændur ykkar   
     einu húsbændur ykkar eru stjórnarskráin og eigin samviska   
   

    
 
 
 (einblöðungur úr  sýnataka af samfélagi )
 
 
 
 
 
 
Það er eins og þingmenn okkar haldi, upp til hópa, að stjórnarskrárákvæði séu búfénaður, sem þeir geti slátrað og étið hvenær sem þá svengir í völd.  
  
úr óbirtu handriti
 
 
 
Þar sem óréttur býr um sig vitnar allt sem fyrir kemur um órétt. Fólki er skipt í tvo hópa: þá fáu, sem réttinn hafa og hina mörgu, sem brotið er á.   
  Og þögnin er í þjónustu hinna fáu.   
  Þar sem staðreyndirnar verða svona mælskar er gagnrýni í sjálfu sér óþörf.  
úr "Sex hugleiðingum á hátíðarári" (smárit)
Og munurinn á upprunalega sovétréttarfarinu og íslensku réttarfari er nú einu sinni þessi; að þar var ekkert til nema undirgefni við Yfirboðarann, húmaníst réttlæti var því óhugsandi, en hér er þó öðru hvoru leyfður innflutningur á svoleiðis nokkru, þó réttlæti sé ekki beinlínis framleiðsluvara hérlendis.   
úr kveðju  til formannsTölvunefndar
 
 

 
 
 
 
 

 
 


___________________________________________
From: "Icelandic playwrights on the air" (published by The Drama Department of The National Broadcast of Iceland)
_________________________________________________

Thorgeir Thorgeirson (1933) 

is among the most important names in post war Icelandic letters,  the author of  poetry, novels,  essays,  biographies and  plays. He studied film making in Czheckoslovakia  during the 1950s and made several short documentary films, including  
Man and Factory (Maður og verksmiðja,1968),  Building (Að  byggja,  1969) and Fishermen (Róður,  1972) before becoming a full-time writer.     

His first novel,  The Magistrate,  was based on the same material as his remarkable radio drama  
Death's Children . Other prose includes Common People  poetry includes  Collected Poems 1958-1988,  and plays include The  Shepherdess and the Outlaws (1980) and a sequel to  Strindberg's The Stronger entitled The Weaker (1986);   adaptations from William Heinesen for  radio include  Immortality (1983) and The Soul (1993). Translation credits  include the works of Heinesen as well as poetry by Federico García Lorca and Miroslav Holub,  and work  by Behan,  Brecht,  Nikos Kazantsakis,  Ödon von Horváth, Max Frisch,  Jaroslav Hasek, Marguerite Duras,  Bohumil Hrabal,  Gabriel Garcia-Marques and Nirmal Verma.  Thorgeir Thorgeirson has also directed many productions of  his radio plays.    

Death's Children;  Börn dauðans (1969). A historical drama in six 60 min. episodes about a l9th century murder case. The  killing of Nathan Ketilsson is one of the most famous crimes in Icelandic history,  not only because of the heinousness of the  crime and the trivial cause of  it, but also because it led to the  last execution in the history of the country. The ear is 1828, the place a farm in the north of Iceland.  Nathan,  the farmer,  has gained his neighbor Fridrik's hatred after the two fought over a sale.  Fridrik  gains moral support from his mother and a few relatives,    and active support from  Nathan's housekeeper,  Agnes,  as well as from a working girl at Nathan's farm. When it comes to doing the deed with the two girls' assistance,  Nathan has  a guest staying who also is killed.  After the  murders Fridrik, Agnes and the girl search for valuables at the farm and hide them before setting fire to the farm. The people in the district  become suspicious and the murderers are caught,  tried and sentenced to death. The playwrights' interpretation of this material is a remarkable achievement, especially as it is a shocking exposure of class differences, and the arrogant,  nigh inhuman attitude of a ruling class who will stop at  nothing in order to keep an impoverished community at  bay.    
The author has newly  prepared from this material Four new,  independent radio plays The titles of these are:    
1. The Judge (38min20sec)  in preparation   
2. The Executioner (31min15sec)   
3. The Witness (16min15sec)  in preparation; and   
4. The Fox (19min10sec)   
 

©text:Árni Ibsen, dramaturg & playwright 
  

These 4 radio-plays are now available on tape.